Storczyki Wiki
Advertisement
Paphiopedilum

Paphiopedium callosum.jpg
Paphiopedilum callosum rysunek z
Lindenia Iconographie des Orchidées

Klasyfikacja naukowa
Królestwo: Plantae
Gromada: Magnoliophyta
Klasa: Liliopsida
Rząd: Asparagales
Rodzina:Orchidaceae
Podrodzina: Cypripedioideae
Plemię: Cypripedieae
Podplemię: Paphiopedilinae
Alliance:
Rodzaj: Paphiopedilum
Pfitzer 1886
Przykładowy gatunek
Paphiopedilum insigne


Paphiopedilum (Pfitzer 1886) posiada około 91 gatunków storczyków (rodzina Orchidaceae). Skróty i nazwy zwyczajowe w ogrodnictwie oraz handlu to: Sabotek, Paphs.

Rodzaj od niedawna posiada własne Podplemię, Paphiopedilinae.

Występowanie[]

Pochodzi z południa Chin, Indii, Azji Południowo-Wschodniej oraz z Wysp Pacyfiku.

Opis[]

Paphiopedilum (czasem potocznie zwane "sabotkami") są uważane za wysoce atrakcyjne przez kolekcjonerów i pasjonatów ze względu na ciekawe i nietypowe formy ich kwiatów. Najlepiej rosną w sposób naturalny. W zależności czy dany gatunek jest litofitem, epifitem czy storczykiem naziemnym będzie potrzebował innego składu substratu w doniczce.

Paphiopedilum wraz z rodzajami Phragmipedium, Cypripedium, Mexipedium i Selenipedium, należy do podrodziny Cypripedioideae, popularnie zwanej Stopami Venus, ze względu na niezwykły kształt torebki (warżki) kwiatu. Funkcja torebki polega na chwytaniu owadów, tak że są one zmuszone do wyjścia z niej po staminodium, spod którego pobierają pyłkowinę lub umieszczają pyłkowinę z innego kwiatu.

Te sympodialne storczyki nie posiadają pseudobulw. Zamiast nich rosną solidne rozety, z których każda ma kilka liści. Liście mogą być krótkie i zaokrąglone lub długie i wąskie. Jeśli chodzi o kolor to liście mogą być cało zielone lub mozaikowate w bardziej lub mniej złożone nieregularne wzory. Kiedy stara rozeta przekwita, wyrastają z niej nowe rozety po czym przekwitnięta rozeta usycha z czasem. Każda w pełni rozwinięta rozeta kwitnie tylko raz tworząc pęd kwiatowy wyrastający z jej środka. Korzenie są grube i mięsiste. W doniczce potrafią dorastać do 1 metra długości.

Jedna z grup sabotków, potocznie zwana "chińskim sabotkami" lub "sabotkami wietnamskimi" znana jest z niezwykle jasnych kolorów kwiatów. Na przykład Paphiopedilum armeniacum odkryty w 1979 roku i opisany w 1982 roku, zachwyca hodowców storczyków niezwykłe pięknymi żółtymi kwiatami.

Paphiopedilum są jednymi z najczęściej uprawianych i krzyżowanych z rodzajów orchidei. Tysiące hybryd zostały zarejestrowane przez Royal Horticultural Society w Londynie w ciągu roku. Storczyki te są stosunkowo łatwe w pokojowej uprawie, tak długo jak tworzy się im warunki zbliżone do tych, które mają w naturalnym srodowisku. Większość gatunków rośnie w umiarkowanej do wysokiej wilgotności (50 do 70 procent), umiarkowanej temperaturze od 13 do 35 stopni Celsjusza i słabym świetle od 12000 do 20000 luksów. Nowoczesne mieszańce są zwykle łatwiejsze w hodowli w sztucznych warunkach, niż ich gatunkowi rodzice.

Uprawa[]

Większość Paphiopedilum należą do tych uprawianych w umiarkowanej temperaturze i dobrze rosną w średnio i średniowysokim nasłonecznieniu. Spora część gatunków powinna być stale wilgotna przez cały rok. Istnieją wyjątki od tych ogólnych wytycznych, zwłaszcza wśród chińskich gatunków. Niektóre z nich zimą przebywają w warunkach bliskich 0' Celsiusza. Dlatego ważne jest, aby sprawdzić wymagania poszczególnych Paphiopedilum; zwłaszcza jeśli chodzi o czyste gatunki.

Wszystkie sabotki potrzebują świeżego środowiska i muszą korzystać z dobrej cyrkulacji powietrza oraz częstego, regularnego przesadzania. Ważne by przesadzać je co roku, zwykle po kwitnieniu lub na wiosnę, aby mogły się zaaklimatyzować przed letnimi wysokimi temperaturami. Dobry wzrost zawdzięczają wysokiej wilgotności powietrza adekwatnej do panującej temperatury.

Nazewnictwo[]

Nazwa rodzaju Paphiopedilum pochodzi od nazwy greckiego miasta Pafos, położonego na Cyprze, oraz słowa pochodzącego z łaciny pedilon,co oznacza sandał. Większość gatunków tego rodzaju była wcześniej uważana za część z rodzaju Cypripedium. Nazwa Paphiopedilum została przyjęta i wyodrębniona w 1959 roku.

Synonimy[]

  1. Cordula Raf.
  2. Stimegas Raf.
  3. Menephora Raf.

Taksonomia[]

Podrodzaj Parvisepalum
Podrodzaj Brachypetalum
Podrodzaj Paphiopedilum
  • Sekcja Paphiopedilum
      • Kompleks insigne
      • Kompleks villosum
  • Sekcja Ceratopetalum
  • Sekcja Stictopetalum
      • Kompleks hirsutissimum
  • Sekcja Thiopetalum
Podrodzaj Sigmatopetalum
  • Sekcja Sigmatopetalum
  • Sekcja Spathopetalum
    • Subsekcja Macronidium
      • Kompleks hookerae
    • Subsekcja Spathopetalum
  • Sekcja Blepharopetalum
      • Kompleks violascens
  • Sekcja Punctatum
      • Kompleks tonsum
  • Sekcja Planipetalum
      • Kompleks sukhakulii
  • Sekcja Barbata
    • Subsekcja Barbata
      • Kompleks lawrenceanum
    • Subsekcja Loripetalum
      • Kompleks ciliolare
    • Subsekcja Chloroneura
Podrodzaj Polyantha
  • Sekcja Polyantha
      • Kompleks lowii
  • Sekcja Mystropetalum
      • Kompleks parishii
  • Sekcja Mastigopetalum
      • Kompleks adductum
      • Kompleks philippinense
      • Kompleks praestans
Podrodzaj Cochlopetalum
      • Kompleks chamberlainianum
      • Kompleks glaucophyllum

Gatunki[]

  • Paphiopedilum acmodontum
  • Paphiopedilum adductum
  • Paphiopedilum appletonianum
  • Paphiopedilum argus
  • Paphiopedilum armeniacum
    • Paphiopedilum armeniacum f. markii
  • Paphiopedilum barbatum
  • Paphiopedilum barbigerum
    • Paphiopedilum barbigerum var. lockianum
  • Paphiopedilum bellatulum
  • Paphiopedilum bougainvilleanum
    • Paphiopedilum bougainvilleanum var. bougainvilleanum
    • Paphiopedilum bougainvilleanum var. saskianum
  • Paphiopedilum bullenianum
    • Paphiopedilum bullenianum var. bullenianum
    • Paphiopedilum bullenianum var. celebesense
  • Paphiopedilum callosum
    • Paphiopedilum callosum var. callosum
    • Paphiopedilum callosum var. potentianum
    • Paphiopedilum callosum var. warnerianum
  • Paphiopedilum charlesworthii
  • Paphiopedilum ciliolare
  • Paphiopedilum concolor
  • Paphiopedilum dayanum
  • Paphiopedilum delenatii
    • Paphiopedilum delenatii f. albinum
  • Paphiopedilum dianthum
  • Paphiopedilum druryi
  • Paphiopedilum emersonii
    • Paphiopedilum emersonii f. luteum
  • Paphiopedilum exul
  • Paphiopedilum fairrieanum
  • Paphiopedilum fowliei
  • Paphiopedilum gigantifolium
  • Paphiopedilum glanduliferum
  • Paphiopedilum glaucophyllum
    • Paphiopedilum glaucophyllum var. glaucophyllum
    • Paphiopedilum glaucophyllum var. moquetteanum
  • Paphiopedilum godefroyae
  • Paphiopedilum gratrixianum
  • Paphiopedilum hangianum
  • Paphiopedilum haynaldianum
  • Paphiopedilum helenae
  • Paphiopedilum hennisianum
  • Paphiopedilum henryanum
  • Paphiopedilum hirsutissimum
    • Paphiopedilum hirsutissimum var. chiwuanum
    • Paphiopedilum hirsutissimum var. esquirolei
    • Paphiopedilum hirsutissimum var. hirsutissimum
  • Paphiopedilum hookerae
    • Paphiopedilum hookerae var. hookerae
    • Paphiopedilum hookerae var. volonteanum
  • Paphiopedilum insigne
  • Paphiopedilum intaniae
  • Paphiopedilum jawanicum
    • Paphiopedilum jawanicum var. Jawanicum
    • Paphiopedilum jawanicum var. virens
  • Paphiopedilum kolopakingii
  • Paphiopedilum lawrenceanum
  • Paphiopedilum liemianum
  • Paphiopedilum lowii
    • Paphiopedilum lowii var. lowii
    • Paphiopedilum lowii var. lynniae
    • Paphiopedilum lowii var. richardianum
  • Paphiopedilum malipoense
    • Paphiopedilum malipoense var. angustatum
    • Paphiopedilum malipoense var. jackii
    • Paphiopedilum malipoense var. malipoense
    • Paphiopedilum malipoense f. concolor
  • Paphiopedilum mastersianum
    • Paphiopedilum mastersianum var. mastersianum
    • Paphiopedilum mastersianum var. mohrianum
  • Paphiopedilum micranthum
  • Paphiopedilum niveum
  • Paphiopedilum ooii
  • Paphiopedilum papuanum
  • Paphiopedilum parishii
  • Paphiopedilum parnatanum
  • Paphiopedilum philippinense
    • Paphiopedilum philippinense var. philippinense
    • Paphiopedilum philippinense var. roebelenii
  • Paphiopedilum primulinum
    • Paphiopedilum primulinum var. primulinum
    • Paphiopedilum primulinum var. purpurascens
  • Paphiopedilum purpuratum
    • Paphiopedilum purpuratum var. hainanense
    • Paphiopedilum purpuratum var. purpuratum
  • Paphiopedilum randsii
  • Paphiopedilum rhizomatosum
  • Paphiopedilum rothschildianum
  • Paphiopedilum sanderianum
  • Paphiopedilum sangii
  • Paphiopedilum schoseri
  • Paphiopedilum spicerianum
    • Paphiopedilum spicerianum f. immaculatum
  • Paphiopedilum stonei
    • Paphiopedilum stonei var. platyphyllum
    • Paphiopedilum stonei var. stonei
  • Paphiopedilum sugiyamanum
  • Paphiopedilum sukhakulii
  • Paphiopedilum supardii
  • Paphiopedilum superbiens
  • Paphiopedilum thaianum
  • Paphiopedilum tigrinum
    • Paphiopedilum tigrinum f. smaragdinum
  • Paphiopedilum tonsum
    • Paphiopediltum tonsum f. alboviride
  • Paphiopedilum thaianum
  • Paphiopedilum tranlienianum
    • Paphiopedilum tranlienianum f. alboviride
  • Paphiopedilum urbanianum
    • Paphiopedilum urbanianum f. alboviride
  • Paphiopedilum venustum
  • Paphiopedilum victoria-mariae
  • Paphiopedilum victoria-regina
  • Paphiopedilum vietnamense
  • Paphiopedilum villosum
    • Paphiopedilum villosum var. annamense
    • Paphiopedilum villosum var. boxallii
    • Paphiopedilum villosum var. villosum
  • Paphiopedilum violascens
  • Paphiopedilum wardii
    • Paphiopedilum wardii var. teestaensis
    • Paphiopedilum wardii f. alboviride
  • Paphiopedilum wentworthianum
  • Paphiopedilum wilhelminae

Naturalne Hybrydy[]

  • Paphiopedilum × affine ( P. appletonianum × P. villosum)
  • Paphiopedilum × areeanum(P. barbigerum × P. villosum var. annamense)
  • Paphiopedilum × aspersum(P. barbigerum var. lockianum × P. henryanum)
  • Paphiopedilum × burbidgei (P. dayanum × P. javanicum var. virens)
  • Paphiopedilum × cribbii (P. appletonianum × P. villosum)
  • Paphiopedilum × dalatense (P. callosum × P. villosum var. annamense)
  • Paphiopedilum × dixlerianum (P. callosum × P. wardii)
  • Paphiopedilum × expansum ( P. hennisianum × P. philippinense)
  • Paphiopedilum × fanaticum (P. malipoense × P. micranthum)
  • Paphiopedilum × frankeanum (P. superbiens × P. tonsum)
  • Paphiopedilum × grussianum (P. dianthum × P. hirsutissimum var. esquirolei)
  • Paphiopedilum × glanzii ( P. emersonii × P. micranthum)
  • Paphiopedilum × herrmannii (Vietnam) (P. helenae × P. hirsutissimum var. esquirolei)
  • Paphiopedilum × kimballianum (P. dayanum × P. rothschildianum)
  • Paphiopedilum × littleanum (P. dayanum × P. lawrenceanum)
  • Paphiopedilum × mattesii (P. barbatum × P. bullenianum)
  • Paphiopedilum × pereirae (P. exul × P. niveum)
  • Paphiopedilum × petchleungianum (P. dianthum × P. villosum)
  • Paphiopedilum × powellii (P. callosum × P. exul)
  • Paphiopedilum × pradhanii (P. fairrieanum × P. venustum)
  • Paphiopedilum × shipwayae (P. dayanum × P. hookerae)
  • Paphiopedilum × siamense (P. appletonianum × P. callosum)
  • Paphiopedilum × spicerovenustum (P. spiceranum × P. venustum)
  • Paphiopedilum × venustoinsigne (P. insigne × P. venustum)
  • Paphiopedilum × vietenryanum (P. gratrixianum × P. henryanum)
  • Paphiopedilum × yingjiangense (P. villosum × P. wardii)

Odniesienia[]

  • Braem, G. J., Charles O. Baker, Margaret L. Baker. The Genus Paphiopedilum: Natural History and Cultivation, Vol. 1. Kissimmee, Florida: Botanical Publishers, Inc., 1998.
  • Leroy-Terquem, Gerald and Jean Parisot. Orchids: Care and Cultivation. London: Cassel Publishers Ltd., 1991.
  • Pridgeon, A.M.; Cribb, P.J.; Chase, M.W. & F. N. Rasmussen (1999): Genera Orchidacearum Vol.1, Oxford U. Press. ISBN 0-19-850513-2
  • Schoser, Gustav. Orchid Growing Basics. New York: Sterling Publishing Co., Inc., 1993.
  • White, Judy. Taylor’s Guide to Orchids. Frances Tenenbaum, Series Editor. New York: Houghton-Mifflin, 1996.

References[]

Smallwikipedialogo.png Ta strona używa treści z Wikipedii. Materiały Wikipedii są dostępna na licencji Creative Commons-Attribution-Share Alike 3.0.


Advertisement